petak, 3. veljače 2012.

Žutica

Žutica ili ikterus (lat. Icterus) označava simptom koji se manifestuje žutom bojom kože i bjeloočnica, a koji nastaje zbog povišenih vrijednosti bilirubina.
Klinička slika se manifestuje manje ili više izraženim žutilom kože i vidljivih sluznica ili nešto tamnijom mokraćom, a javlja se kada je koncentracija bilirubina u serumu preko 30 μmol/l. Postoji više razloga što koncentracija u serumu raste, odnosno zašto se javlja neravnoteža u količini nastanka bilirubina, njegove konjugacije i ekstrakcije u jetri i izlučivanje bilirubina u crijevo.

Žutilo se najčešće manifestuje tek kad je koncentracija konjugovanog bilirubina u serumu veća od 30 μmol/l, obično se prvo primijeti žutilo sklera jer konjugovani bilirubin ima veći afinitet prema rahlom tkivu, te se tu brže i više nakuplja. Nekada kod dugotrajnog perzistiranja povišenih vrijednosti bilirubina ta boja može biti i žuto-zelenkasta, što se objašnjava djelimičnom oksigenizacijom bilirubina u biliverdin.

Najčešći razlozi nastajanja žutice su hemolitički ikterus, hepatocelularni ikterus i opstrukcioni ikterus.

Hemolitički ikterus

Ovaj oblik žutice nastaje zbog skraćenog životnog vijeka eritrocita i njihovog posljedičnog povećanog raspada. U u tom slučaju, ako količina nastalog bilirubina premaši mogućnosti konjugacije u jetri, bilirubin u seumu raste, javlja se vidljivo žutilo kože i sluzokože, u urinu bilirubina nema, ali je povećana vrijednost urobilinogena u njemu. Osim direktnog znaka hemolitičkog ikterusa, u smislu skraćenja životnog vijeka, postoje i indirektni znaci: povećani broj retikulocita, povećane vrijednosti LDH-1 izoenzima u plazmi, smanjenje vrijednosti haptoglobina, anemija, te splenomegalija.

Hepatocelularni ikterus

Kod ovog oblika žutice koža može biti intenzivno žuta, još je izraženije žutilo sklera, urin je taman i u njemu je uvijek prisutan bilirubin, stolica je normalne boje. Ukupna vrijednost konjugovanog bilirubina u seumu je značajno povišena. Uz ove promjene, u kliničkoj slici dominiraju umor, opšta slabost, anoreksija, tupa bol ispod desnog rebarnog luka, splenomegalija, hepatomegalija, promjene na koži u obliku eritema ili spider nevusa do ascitesa. Ovakva klinička slika je prepoznatljiva i skoro uvijek ukazuje na akutni hepatitis, cirozu jetre i tumorozne procese na jetri.

Opstrukcioni ikterus

Sam naziv ukazuje da je osnovni uzrok ovog oboljenja neka mehanička zapreka u protoku žuči, a u zavisnosti o njenoj lokalizaciji govorimo o intrahepatalnoj ili ekstrahepatalnoj holestazi. Osim žutila kože i sluzokože, u kliničkoj slici nalazimo prepoznatljive promjene za ovaj oblik žutila: aholična stolica, prisutan bilirubin u urinu, te često svrbež kože.

Iz ovog kratog opisa oblika ikterusa i njihovih osnovnih karakteristika može se zaključiti da pri pojavi žutila kože i sluznica dijagnostički treba posumnjati na nekoliko oboljenja: hepatitis, ciroza jetre, tumoti jetre, pankreasa, žuči i žučovoda, sepsa i malarija. Na osnovu kliničke slike, te osnovnih laboratorijskih nalaza koji pokazuju izrazite promjene u hemogramu, povišenja vrijednosti bilirubina u seumu i urinu, povišenja vrijednosti transaminaza, imunoloških testova kojima se otkriva uzročnik hepatitisa, te sve dostupne osnovne radiološke metode digestivnog trakta, daje se definitivna dijagnoza, odnosno odabire potrebni medikamentozni ili hiruški način liječenja.

izvor: http://www.hepatitis.rs.ba

Nema komentara:

Objavi komentar

Napomena: komentar može objaviti samo član ovog bloga.